479239 RIB Circulaire Deal Secundaire Bouwmaterialen NHN

Aan de leden van de gemeenteraad,

Het college heeft in de vergadering van 02-09-2025 besloten om de Circulaire Deal Secundaire Bouwmaterialen NHN (bijlage 1) te ondertekenen. In deze raadsinformatiebrief wordt u geïnformeerd over het doel van de ondertekening van deze deal.

Toelichting

Binnen het Programma Duurzaamheid 2024-2027 hebben we de ambitie om in 2040 gesloten kringlopen (een systeem waarin zo veel mogelijk wordt hergebruikt) te hebben in Den Helder. Om dit te bereiken speelt de bouwsector een grote rol. De bouw is namelijk verantwoordelijk voor 50% van het grondstoffenverbruik en 11% van de nationale CO2-uitstoot. Vanwege de inspanningsverplichtingen voor circulair bouwen uit de Woondeal Noord-Holland Noord (NHN), is er vanuit de bouwsector grote behoefte aan bestuurlijk draagvlak voor het circulair bouwen en slopen. Hoewel voorlopers hierin vaak het voortouw nemen, groeit ook bij andere partijen het besef dat bestuurlijk draagvlak noodzakelijk is om circulaire initiatieven te stimuleren en op te schalen. Daarom is de Circulaire Deal Secundaire Bouwmaterialen NHN ontwikkeld. Deze deal richt zich op het vergroten van het aanbod secundaire bouwmaterialen en biedt een stip op de horizon voor bouwketenpartners en opdrachtgevers. Daarbij sorteert deze deal voor op de invoering van een Circulaire Economie wet, zoals vermeld in het Nationaal Programma Circulaire Economie.

Circulaire Deal Secundaire Bouwmaterialen NHN

In deze deal staan afspraken die samen met partijen uit de bouwsector zijn gemaakt over het circulair slopen van gebouwen, zodat de vrijkomende grondstoffen weer in andere bouwprojecten kunnen worden gebruikt. Het doel van de deal is om minder grondstoffen te gebruiken en circulair slopen de norm te maken. Met het ondertekenen van de deal gaat Den Helder als partij akkoord met minimale circulaire oogstvoorschriften waaraan voldaan moet worden bij elk sloopproject. Daarnaast zijn er ook optionele voorschriften waarbij per project wordt bekeken of die toegepast kunnen worden. Ook beloven partijen (zoals gemeenten, bouwbedrijven of woningcorporaties) die de deal ondertekenen dat ze het 1e jaar bij ten minste 50% van alle gebouwen die gesloopt worden de circulaire oogstvoorschriften toepassen. En dat zij binnen twee jaar volledig circulair slopen. Daarnaast dragen alle partijen bij aan kennisdeling en doorontwikkeling door hun kennis en ervaring te delen over projecten waar zij de circulaire oogstvoorschriften hebben toegepast. De geoogste materialen die niet direct in een bouwproject kunnen worden gebruikt, worden aangemeld in een dashboard circulaire bouwmaterialen. Hierin is te zien waar ze terecht kunnen met hun materialen én waar ze deze kunnen afnemen.

In 2024 is het Convenant Toekomstbestendig Bouwen door ons als gemeente ondertekend. Dit convenant wordt gebruikt als leidraad bij gebiedsontwikkelingen om duurzaamheid binnen nieuwbouwprojecten te borgen. Circulair bouwen is daar onderdeel van, waarbij er ook scores worden toegekend aan het percentage secundair (hergebruikt) materiaal dat binnen een project wordt toegepast. De Circulaire Deal helpt ons dus om een hogere duurzaamheidsscore te behalen bij nieuwbouwprojecten volgens het toetsingskader dat hoort bij het Convenant Toekomstbestendig Bouwen.

Doelstellingen

De Circulaire Deal heeft als doel om de beschikbaarheid van secundaire bouwmaterialen te vergroten zodat circulair bouwen in NHN mogelijk wordt. Daarmee worden minder grondstoffen gebruikt en minder emissies uitgestoten om zo bij te dragen aan deze circulaire doelstellingen. De deal richt zich op het samenbrengen van partijen om grondstoffenketens te vormen, te stimuleren en te sluiten. De deal is een middel voor circulair aanbesteden van sloop- en renovatieprojecten door gemeenten, zorginstellingen en woningcorporaties.

Het doel van het ondertekenen van de deal is om:

  • een eerste fundamentele stap te zetten naar een circulaire bouwsector in Den Helder;
  • minder grondstoffen te delven, waardoor de nadelige effecten op mensen en ecosystemen worden verminderd;
  • daarmee bij te dragen aan de CO2- en stikstofreductie doelen en de doelen omtrent Circulaire Samenleving uit het Programma Duurzaamheid 2024-2027 van Den Helder;
  • bij te dragen aan de duurzame ontwikkeling van Den Helder door het verminderen van afvalstromen (zo’n 37,5% van de totale afvalproductie is afkomstig uit de bouwsector);
  • materiaal schaarste in de bouw te verminderen door het aanbod van secundaire materialen te vergroten;
  • actief deel te nemen aan ketensamenwerking en kennisdeling om circulair bouwen te stimuleren;
  • het stimuleren van circulair gedrag bij ondernemers uit de bouwsector.

Methodiek

De circulaire sloopvoorschriften dienen te worden nageleefd bij alle sloopprojecten van de gemeente. Als de afspraken over het inzetten van de circulaire sloopvoorschriften (om welke reden dan ook) niet worden nagekomen, zal de niet nakomende partij onderbouwen naar de andere deelnemende partijen waarom, en aangeven binnen welke redelijke termijn nakoming alsnog zal plaatsvinden.

Lange termijn

  • Er wordt een feestelijk tekenmoment georganiseerd om de deal te ondertekenen op locatie van een van onze pilotprojecten, waar pers wordt uitgenodigd.
  • Het bijwonen van kennissessies georganiseerd door de Provincie Noord-Holland en Circulair West-Friesland en het delen van kennis.
  • Er worden bijeenkomsten georganiseerd om partijen te ondersteunen in het toepassen van de voorschriften.
  • Interne evaluatie.

Den Helder, 2 september 2025.

met vriendelijke groet,
burgemeester en wethouders van Den Helder,

J.A. (Jan) de Boer MSc.
burgemeester

K. (Koen) van Veen
gemeentesecretaris